تبلیغات
abroaine - بخش هفتم-شیوه اصفهانی

به نام خدا

abroaine
امروز   به وبلاگ  abroaine  خوش آمدید


¿بخش هفتم-شیوه اصفهانی
دوشنبه 26 شهریور 1386

شیوه اصفهانی

 

                                                                                                          پشرفت

                             دوره اول-قره قویونلو، صفویه تا حکومت آقا محمدخان قاجار       رکود

شیوه اصفهانی

                             دوره دوم- دوره پس رفت از آقامحمد خان تا انتهای قاجار و اوایل پهلوی

 

ویژگی شیوه اصفهانی تا قاجار

          استفاده از کاربندی

          تاثیر معماری ایران بر هند

          توجه به همجواری بناها

          برنامه ریزی شهری

          اهمیت به تفریحگاه

          ساخت و ساز سریع

          گنبد گسسته و دو پوسته پیوشته

          سقف شیب دار

          دگرگونی ساخت مایه(مصالح)

          آجر تراش

انواع تزیینات م/مقرنس، چفد آویز

کاشی معرق در نمای اصلی

آیینه کاری(اولین کار در چهلستون اصفهان)

استفاده از چوب

گچ بری در اتاق ها و کاخ های خصوصی

کاشی کاری حتی در محراب

رنگ در تزیینات اهمیت داشته

نقاشی در کاخ ها

خط ثلث

منار رفیع م/مسجد جامع یزد

خلاقیت در ورودی ها

جسارت در طراحی م/کاخ عالی قاپو

استفاده از پخ 45 درجه

جفد و پاجفد

 

صفویه

 

قصر خان باكو

مسجد شیخ لطف ا...

چهل ستون

كاخ عالی قاپو

مقبره خواجه ربیع مشهد

قدمگاه نیشابور

كاخ هشت بهشت

مدرسه مادر شاه

 

عرشیخانه قزوین(چهل ستون)

          2 طبقه

          دور تا دور ایوان

طبقه پایین ستون آجری ، در بالا چوبی

ارسی و شیشه رنگی

طبقه هم کف خوانچه پوش(سقف کاذب)

اتاق ها متنوع

 

نقش جهان اصفهان

          150 در 500

          در محور شمالی جنوبی مسجد امام و قیصریه

 

مسجد شیخ لطف ا...

          دارای سلسه مراتب

          مسجد اختصاصی

          با الهام از کبود تبریز

          کاشی معرق

          یکی از زیباترین گنبدها دو پوسته پیوسته

          کاربندی و سکنج زیر گنبد

         

مسجد امام 1020-1040

          استاد علی اکبر اصفهانی

جلوخان

          4 ایوان

          2 گنبد در شرق و  غرب

          گنبد بر روی گریو

          در 2 شبستان کنار گنبدخانه اصلی کاشی اصلی

          در گوشه ها 2 حیاط به عنوان مدرس

          4 منار- 2 تا در سردر – 2 تا در کنار ایوان اصلی

          نمای پشت ایوان بلند معقلی(دید از داخل مسجد)

          نورگیری از طاق بین سکنج ها

 

بازار قیصریه

          در ضلع شمالی میدان

          2 طبقه

          در سر در تالار وجود دارد

          حلقه اتصال میدان کهنه و امام

          گنبد 8 ترک بر روی چهارسوق اصلی

 

عالی قاپو

          ایوان رو به شرق

          مدخل ورودی باغ ها

          از طبقه 3 به بالا تشریفاتی

          اولین بنای 6 طبقه

          ایوان 18 ستون چوبی

 

کاخ چهل ستون اصفهان

          ستاوند(ایوانی که از 3 طرف باز است و ستون دارد)

          حوض

          20 ستون چوبی

          اولین آینه کاری معرق

          نقاشی مربوط به دوره صفوی و قاجار

 

کوشک هشت بهشت

          ظاهرا 8 کاخ در باغ بلبل

          بازی آب

          تغییر بسیار در دوره قاجار

          مسکونی

 

مجموعه بهشهر(خرگوران-اشرف)

          بناهای متفاوت

          باغ عباس آباد و کاخ صفی آباد باقی مانده(پلان شبیه فین کاشان)

 

مجموعه فرح آباد ساری

          مسجد باقی مانده

 

مدرسه فخریه سبزوار[1]

          قدیمی ترین مدرسه

          در دوره فخرالدین دیلمی

          در 4 گوش مدرس، کتابخانه، نمازخانه و سرویس

 

مدرسه خان شیراز

          در دوره صفویه برای ملاصدرا

          استفاده از اعداد مقدس

          استاد حسین شماع شیرازی

          در باغ

          ایوان طبقه بالا رو به بیرون

          کاملترین مدرسه

 

مدرسه مادر شاه(چهار باغ)

          در کنار کاروانسرای مادر شاه

          مسجد مدرسه

          داری منار

          2 ورودی

 

مدرسه عباسقلی خان مشهد

 

مدرسه نواب مشهد

 

مدرسه علیا فردوس

 

مدرسه کاسه گران اصفهان

 

مدرسه نیم آورد اصفهان

 

مجموعه گنجعلی خان

          استاد محمد یزدی

 

سی و سه پل

 

پل خواجو

 

کاروانسرای[2] زین الدین

          پلان دایره

          به دستور شاه عباس

 

کاروانسرای دیرگچین

          بنای اولیه ساسانی

          تعمیر دوره صفوی

          4 برج  (آسیاب، فضای اختصاصی، نمازخانه،‌سرویس)

 

کاروانسرای مهیار

          احتمالا در دوره شاه سلیمان

          آب انبار در وسط

          در قسمت ورودی بازار و قهوه خانه و نانوایی

 

کاروانسرای خان خوره

 

کاروانسرای ده بید

 

کاروانسرای امین آباد(هر 3 هشت ضلعی)

 

کاروانسرای مادر شاه

 

کاروانسرای بیستون

 

کاروانسرای شیخ علی خان

 

منار جنبان

 

بخشی از تزیینات حرم امام رضا

 

از این به بعد دوران رکود شیوه اصفهانی:

 

کلات نادری

          8 ضلعی

          تزیینات مغولی و هندی

          استفاده از سنگ مرمر سیاه

          در باغ

          1150 ه.ق

 

مسجد کبود گنبد

          در کلات نادری

          4 ایوانی

 

باغ دولت آباد یزد

          بین زمان افشاریه و زندیه

 

مسجد وکیل

          دوره زندیه

          حیاط و سر در بزرگ

          پلان شبستانی

          مسجد 2 ایوانی(به شیوه اصفهانی: ایوان کم عمق)

          کاشی معرق و گل و بوته

گنبد خانه اصلی ندارد

 

بازار وکیل

          در پهلوی دوم بازسازی شد

          الهام از بازار شهر لار(قیصریه اصفهان هم الهام از بازار شهر لار)

 

حمام و آب انبار وکیل

 

ارگ کریمخانی

          محل سکونت کریم خانه

 

باغ گلشن

 

باغ نطنز

 

باغ جهان نما

 

باغ دلگشا

 

مجموعه وکیل کرمان

          ارسن

 

در دوره زندیه گاهی هم از تهران استفاده می شد(پایه اصلی کاخ گلستان)

 

شیوه اصفهانی در دوره قاجار:

آغاز انحطاط، البته مسجد سازی(از نظر پلان) نزول نمی کند

اولین تغییرات با تزیینات شروع شد: سنتوری اروپایی، فرشته، چفد نیم دایره، سقف یک جداره،ورود آفتاب، بی اهمیتی جهت ساختمان، تقلید از اکلکتیزم اروپا

مسجد نبی قزوین

          4 ایوانی

          کاشی هفت رنگ

          زمان فتحعلی شاه قاجار

 

مسجد امام سمنان

 

مسجد امام تهران

 

مسجد سید عزیز ا... تهران

 

مسجد حاج رجبعلی تهران

          گنبد کمبیزه

 

مسجد حاج محمد جعفر اصفهانی

          شبستانی

          بی منار

 

ارسن ابراهیم خان کرمان

          اواسط قرن 13 ه.ق

 

ارسن حاج علی آقا

          اوایل قرن 14 ه.ق

 

مسجد سلطانی کاشان

          1230 ه.ق

 

مسجد آقا بزرگ کاشان

          1268 ه.ق

          مدرسه در طبقه پایین رو به گودال باغچه

          نوع پلان کتفاوت

 

مسجد سپهسالار/مطهری

          8 منار

          کاشی هفت رنگ

 

شمس العماره

          1284 ه.ق

          چند طبقه

          بنای حکومتی

 

ویژگی شیوه اصفهانی

          ادامه بهره گیری از پیمون

          استفاده زیاد از هندسه بخصوص 8 ضلعی در پلان

          حذف نهاز و نخیر

          استفاده از ویژگی معماری شمال ایران

          وجود پلان های متفاوت و متنوع

          ظهور ابداعات جدید در پل سازی

          توجه یه شهر و شهر سازی

          نزول کیفیات ساخت

          تغییر ساخت مایه

          استفاده از انواع گنبد و طاق و سقف شیبدار

          انواع کاربندی

          نیم کنبد

          چفد خوشتراش و جناغی و کمی کوتاه

          افزایش کاشی کاری، معرق و هفت رنگ

          ورود تزیینات آینه کاری و نقاشی انسان به خصوص در سقف و دیوار کاخ ها

          محدود شدن گچ بری به دیوار درونی کاخ خا

          محراب کاشی کاری

 

ویژگی دوره قاجاریه

          تغییر مواد سازنده رنگ ها

          رنگ های تند

          حذف پنام

          اجرای نوعی نیم دایره در نمای اصلی م/خانه بروجردی

          عنصر فرشته

          چفد نیم دایره در کاخ و دایره

          عدم توجه به رون

          تبدیل 3 دری به 2 دری

          تبدیل ملات قیرچارو به گچ

          توجه به احجام تزیینی م/منار . منارنما

          ابداعات زیبا در طراحی مساجد

          استفاده از کاشی خشتی هفت رنگ

          عنصر ساعت 


[1] تقریبا از قرن 4 فضاهایی به نام مدرسه ایجاد شد که قدیمی ترین مدرسه مربوط به دیلمیان است اما بیشترین مدارس در دوره سلجوقی ساخته شد.

[2] مهمترین کاروانسرای اقلیم سرد : شبلی

نوشته شده در دوشنبه 26 شهریور 1386 و ساعت 05:09 ق.ظ توسط : m
ویرایش شده در - و ساعت -